Ik ben om!

Onlangs was ik door familie uitgenodigd een dagje mee te gaan naar Rotterdam. Natuurlijk zat er wel een addertje onder het gras. Er moest met de bus gereisd worden en daar Rotterdam helemaal is overgegaan op de OV-chipkaart, mocht ik als expert mee om tekst en uitleg te geven. Na een slapeloze nacht stond ik om negen uur in Eindhoven op het station.

Terwijl mijn jonge neefje en nichtje opgewonden rondrenden, hield ik eerst mijn eigen vervoerskaart voor de automaat. Een klein mirakel: ik werd herkend. Het opladen met een – bescheiden – saldo bleek toen een fluitje van een cent. Het moeilijkste moest echter nog komen: het reisproduct van de seniorenkaart ophalen. Er verschenen zweetdruppeltjes op mijn voorhoofd. ‘Lukt het niet?’ vroeg mijn moeder bezorgd. Ik slikte en hield haar kaart voor het OV-chipkaartlogo. Alsof de automaat wist wat er van hem verlangd werd, hielp hij me door het menu. Tot mijn verbazing had ik binnen een minuut, twee opgewaardeerde chipkaarten in mijn hand. Alleen mijn zus reisde nog met papieren kaartjes. Zo vaak ging ze toch niet met de trein.

De reis verliep verder voorspoedig. Alleen in Rotterdam dreigde het even fout te gaan. Terwijl mijn moeder (bliep) en ik (bliep) al lang en breed in de bus zaten, ontstond er enige ophef bij de ingang. Reizigers vroegen de chauffeur geïrriteerd waarom de bus niet vertrok. Daar stond mijn zus met twee brullende kinderen op haar nek met een briefje van 50 euro te zwaaien. De chauffeur had hier niet van terug en nu moest ze onder in haar rugzak naar los muntgeld zoeken. Sommige mensen leren het ook nooit.

***

Volgens de NS gebruiken op dit moment ongeveer 400.000 reizigers de ov-chipkaart en lijkt er een keerpunt te komen in de acceptatie ervan.

De muziek is van De Berini's, een fragment uit De groeten uit Rotterdam.

***
 

Verbeter de wereld...

In Metro van 18 mei, pleit NS President-directeur Bert Meerstadt voor een betere spreiding van treinreizigers. Bedrijven zouden daartoe hun medewerkers buiten de spits moeten laten beginnen. Een goed idee, maar vreemd dat hij zijn eigen personeel voor cursus en opleiding altijd in de spits laat reizen. Elke ochtend stapt er in Amersfoort een wagonlading machinisten - verplicht in uniform, dat staat zo imposant - uit om naar het simulatorcentrum of herinstructie te gaan, terwijl juist dat personeel gewend is op onregelmatige tijden te werken.

Hoe komt dat toch dat we anderen zo graag wijzen op hun tekortkomingen, terwijl die zelf voor ons de normaalste zaak van de wereld zijn?

Al Gore vliegt vanuit zijn kantoor vol plasmaschermen de hele wereld rond om te vertellen hoe schadelijk diezelfde plasmaschermen en al dat vliegen voor het milieu zijn. Vanuit het Witte Huis beschuldigt Obama andere landen van martelpraktijken, maar zelf investeert hij extra in de oorlog in Afghanistan en het grootste illegale strafkamp van de beschaafde wereld houdt hij langer open. Beide heren hebben ook nog eens de Nobelprijs voor de Vrede (???) mogen ontvangen!

Wat is er toch gebeurd met Verbeter de wereld, begin met jezelf ?

Ik ga het goede voorbeeld geven en ga voortaan buiten de spits op cursus, werkoverleg en herinstructie. Ik weet zeker dat ik nu de grootste ruzie krijg met mijn teammanager en alle managementlagen boven hem. Het goede voorbeeld geldt immers alleen voor anderen!

De wraak van Beethoven

In 1803 componeerde Beethoven een sonate voor de gevierde violist George Polgreen Bridgetower. Hij verloor echter de ruzie die ze om een meisje kregen en dus vernoemde hij zijn opus 47 naar een andere beroemde violist uit die tijd, Rudolphe Kreutzer. Het bracht Beethoven opnieuw geen geluk. Kreutzer vond het een onding en heeft hem dan ook nooit gespeeld.

Op zondag 16 mei speelden de winnaars van de Borletti-Buitoni Trust Award 2008, violiste Alina Ibragimova en pianist Cédric Tiberghien, de Kreutzersonate in de kleine zaal van Muziekcentrum Frits Philips in Eindhoven. Wat mij betreft was het opnieuw geen gelukkige uitvoering voor Beethoven. Tegelijk met deze sonate vond namelijk een uitvoering van het complete Music in twelve parts plaats in de grote zaal. Door het Ensemble van componist Philip Glass zelf nog wel. Wat was ik daar graag bij geweest! Maar door een Indisch buffet op te nemen in de toegangsprijs was een kaartje erg duur geworden. Bovendien schrikt het sociale karakter van zo’n verplicht eetfestijn me enorm af. Ik zat me dus in de kleine zaal te verbijten terwijl ik graag in de grote had willen genieten.

Misschien had dit conflict zijn weerslag op de stemming van de twee musici op het podium. Regelmatig kneep ik mijn tenen bij elkaar om te proberen toon van de viool een fractie omhoog te krijgen. Met weinig succes uiteraard. Zou dat inderdaad aan Alina Ibragimova hebben gelegen, of aan mijn gehoor? Misschien heeft Beethoven na al die jaren alsnog wraak genomen op iemand die niet in zijn sonate wilde horen wat hij er had ingestopt.

Ik schreef al eerder over de scheve verhouding tussen punctualiteit en veiligheid op station Oisterwijk. In het jongste mededelingenblad van het zuidelijke deel van de NS, is daar een reactie op gekomen. Enige Voskuil-kennis is voor het volgende stukje wel aan te bevelen:

 

Het Bureau

‘Dag Maarten.’
‘Dag Ad. Ad, zou je dit eens willen lezen, het is voor het mededelingenblad.’
‘Geef maar.’ Ad nam het papier aan terwijl hij zijn tas naast zijn stoel zette en aan zijn bureau ging zitten. Hij las de tekst snel door terwijl hij enkele woorden hardop uitsprak. ‘Machinisten…, dienstregeling…, tijdwinst.’ Hij stond op en gaf het vel terug aan Maarten. ‘Lijkt me wel goed zo.’ Meer woorden leek hij er niet aan vuil te willen maken en zonder een reactie van Maarten af te wachten nam hij weer plaats achter zijn bureau.

Op dat moment kwam Bart Asjes de ruimte binnen.
‘Dag Ad, Dag Maarten.’
‘Dag Bart,’ zei Ad.
‘Dag Bart,’ zei Maarten, terwijl hij naar hem toe liep.
‘Bart, zou jij dit ook even willen lezen, dan kan het vanmiddag nog naar de drukker. Het is voor het mededelingenblad.’
Bart nam het vel papier van Maarten aan en las het staande, hardop: ‘Aan de hand van meldingen van machinisten uit mijn proces, heb ik het aankomstspoor in Oisterwijk gewijzigd. Op die manier ontstaat er meer ruimte in de dienstregeling en dat levert tijdwinst op voor overstappende reizigers.’

Bart fronste zijn wenkbrauwen terwijl hij Maarten aankeek. ‘Hebben machinisten gevraagd het spoor te wijzigen? Dat lijkt me stug. Je vergroot daarmee juist het gevaar voor aanrijdingen.’
Maarten zuchtte. ‘In dit geval doet het er toch niet toe wie het gemeld heeft. We werken allemaal bij hetzelfde bedrijf en voor dezelfde klant. Die tijdwinst is er.’
‘Ja, maar je stelt nu punctualiteit boven veiligheid en je schrijft dat de machinisten uit jouw proces daarvoor verantwoordelijk zijn. Daar maak ik toch ernstig bezwaar tegen.’
Maarten protesteerde. ‘Ik kan toch niet iedereen bij naam gaan noemen die ooit een melding over niet gehaalde aansluitingen heeft gedaan?’
‘Nee, maar je kunt wel duidelijk maken dat dit buiten de mensen van je eigen proces om is gegaan.’
‘Ik zal er nog eens over denken,’ zei Maarten zacht, terwijl hij zich afwendde.

Na de koffie liep Maarten enigszins bedrukt naar Bart, die diep over zijn bureau gebogen zat te schrijven.
‘Bart, ik heb er nog eens over nagedacht, maar die tekst mag niet langer zijn dan drie regels. Ik zie werkelijk niet hoe ik die zou kunnen veranderen.’
Bart sprong als een gebeten kat overeind. ‘Daar maak ik dan toch ernstig bezwaar tegen. Dan verlang ik op zijn minst van je, dat je in een noot duidelijk maakt dat ik er prin-ci-pi-eel op tegen ben,’ schreeuwde hij, rood aanlopend.

 ***

Goh, ik dacht altijd dat ik veel weg had van Maarten Koning, en niet alleen in naam. Nu blijkt er toch een ware Bart Asjes in mij te schuilen. Gelukkig maar dat die er aan het eind van het verhaal nog zo goed vanaf komt.

Riddertoernooi

Overvallers worden impulsiever, geweldadiger en zijn steeds jonger. Dat blijkt uit de Misdaadmeter van het AD. Schrikbarende cijfers en ook in het openbaar vervoer is die tendens duidelijk merkbaar. Om hem kennis te laten maken met ouderwetse normen en waarden, nam ik mijn zevenjarige neefje mee naar museum 'Kasteel Hoensbroek.' Op 24 mei vond daar tevens een heus riddertoernooi plaats.

Maar in plaats van nobele edelen, verleidelijke hofdames en hoofse liefde, kregen de kinderen iets heel anders voorgeschoteld. Binnen enkele minuten hadden de middeleeuwse stadionspeakers het voor elkaar dat vijfhonderd jeugdige keeltjes in koor 'Wij willen bloed zien, wij willen bloed zien' scandeerden. Achter mij verzuchtte een moeder: 'Daar gaat zes jaar opvoeding.' Hier werden de hooligans van de toekomst klaargestoomd voor de strijd. Ondanks de uitleg van de beul, die sprak over radbraken en raddraaien, ziet het er somber uit voor het personeel in het openbaar vervoer. De uiterst geweldadige beelden spreken voor zich.

Het waren overigens uiterst moderne ridders die streden in Hoensbroek, al geeft dat niet bepaald een zonniger toekomstvisie.

 

Ouderwets handeldrijven...		...ouderwets muntgeld?

Tirza

Wat je ook van het geweld mag vinden, in Hoensbroek werden de kinderen wel serieus genomen. In Den Bosch overweegt men serieus een kinderburgemeester te benoemen. Het Brabants Orkest werkt serieus samen met scholen in het project Componeren in de klas en het Nederlands Blazers Ensemble neemt de kinderen die meedoen aan hun compositiewedstrijd Op weg naar het Nieuwjaarsconcert uiterst serieus. En terecht, want het levert vaak prachtige resultaten op.

Waarom het Nationale Toneel de rol van het negenjarige, Afrikaanse meisje Kaisa in de toneelversie van Arnon Grunbergs boek Tirza dan niet serieus neemt, is mij werkelijk een raadsel. Hoewel het personage uiterst belangrijk is voor de uiteindelijke ontknoping, duwt het toneelgezelschap letterlijk een kind het podium op dat bij het publiek een sympathieke vorm van ontroering oproept - Ah, wat schattig -  terwijl het afschuw en verontwaardiging hadden moeten zijn. Als (jonge) kinderen nu werkelijk niet tot aanvaardbare acteerprestaties in staat zouden zijn, zou ik daar nog vrede mee kunnen hebben, maar uit alles blijkt dat kinderen, mits je ze serieus neemt, tot veel grotere prestaties in staat zijn dan sommige volwassenen denken. Misschien moet het NT voor een volgende productie eens contact opnemen met Het Brabants Orkest of het NBE.

Dat neemt niet weg dat Tirza een schitterende toneelvoorstelling was. Sophie Kassies verdient alle lof voor haar minutieuze en zeer getrouwe bewerking van het boek en ik kan me geen betere Hofmeester voorstellen dan acteur Kees Hulst.

In het programmaboekje schrijft Rezy Schumacher:

‘Tirza’ laat het proces zien hoe de controlefreak Hofmeester op alle vitale punten de grip op zijn leven kwijtraakt. Arnon Grunberg legt hiermee de vinger op de zere plek van de westerse beschaving: haar hysterische hunkering naar orde, zekerheid en veiligheid om daarmee het blootleggen van het failliet van haar cultuur te bezweren.

Een mooie beschrijving van het boek en - als ik er even over nadenk - de kern van veel van mijn eigen stukjes. Ook op het spoor zijn cijfertjes, punctualiteit en benchmarks belangrijker geworden dan de menselijke maat. Liever stipt op tijd vertrekken dan één minuut wachten op een aansluiting en vele reizigers gelukkig maken. De punctualiteit is immers meetbaar, het geluk van overstappen niet. Veiligheid is zo’n overgewaardeerd item geworden, dat nu bij het minste of geringste paniek ontstaat. Voorbeelden van ‘verdachte pakketjes’ te over en als er iemand heel hard ‘bom’ roept op een overvol plein, worden mensen onder de voet gelopen. In die zin had Grunberg ook nog eens een voorspellende roman geschreven en die voorspelling werd met uiterst fijn sarcasme door het NT op toneel gebracht.

Een uitgebreid verslag van het toneelstuk staat hier.

Liefde voor muziek

Channel Classics, twintig jaar liefdewerk dat vernoemd is naar de plaats waar het allemaal begonnen is: de Kanaalstraat in Amsterdam. Een label, klein in omvang maar groot in kwaliteit. Het vierde lustrum werd 24 mei groots gevierd in de kleine zaal van Muziekcentrum Frits Philips te Eindhoven. Een keur van artiesten uit eigen stal trad op in een maar liefst vier uur durend programma. Muzikaal heb ik me geen seconde verveeld, alleen mijn knieën dreigden tegen het einde desnoods zonder mij naar huis te gaan.

Het echtpaar Sacks werd allereerst heel hartelijk welkom geheten door Doekle Terpstra. Zo te zien een vriend aan huis, anders probeerde hij op deze intieme manier een paar juweeltjes uit de catalogus los te peuteren. Het voert te ver alle optredens van de avond de revue te laten passeren, maar een paar wil ik er toch wel noemen.

De winnares van de gedichten/gedachten-wedstrijd, Miriam Mars, wil ik nog wel even citeren:

‘Ik vind Beethoven maar stom,’ merkte ik als twaalfjarige met ballonrok en teveel make-up een keer op in het bijzijn van mijn vader. En omdat ik toch lekker op dreef was voegde ik daar aan toe: ‘en Bach trouwens ook.’
Papa keek me aan. Hij zweeg net iets te lang.
Hij sloot zijn ogen eventjes.
En neuriede heel duf een deuntje van de Dolly Dots.
Vervolgens stond hij op.
Pakte een elpee.
Legde deze zorgvuldig op de platenspeler.
‘Erbarme Dich’ vulde de woonkamer.
Iedere vezel in mijn puberlijf raakte me.

Een dag later besloot ik om dan maar punker te zijn.

In week 30 van 2008 schreef ik iets soortgelijks. Een punker ben ik echter nooit geworden. Of zal ik nu een hanenkam laten staan?




 

< Terug naar week 20/21       Verder naar week 23 >